Νίκος Ι. Καραβέλος: Στον φίλο μου Βάσο Β.
Federico Garcia Lorca:
“Llanto por Ignacio Sanchez Mehias” ( Θρήνος για τον Ιγνάθιο Σάντσεθ Μεχίας)
Η ποιητική σύνθεση “Θρήνος για τον Ιγνάθιο Σάντσιεθ Μεχίας”, αναφέρεται στο θάνατο του ομώνυμου Ανδαλουσιανού ταυρομάχου, φίλου του ποιητή Γαρθία Λόρκα, που σκοτώθηκε σε ταυρομαχία το 1934. Ο Ιγνάθιο Μεχίας δεν ήταν μόνο μεγάλος ταυρομάχος, αλλά και διανοούμενος με γνήσια καλλιτεχνικά ενδιαφέροντα, άνθρωπος καθαρός, γνήσιος, πλούσιος σε περιπέτειες, βαθιά προοδευτικός. Στο σπίτι του συγκεντρώνονταν οι σπουδαιότεροι ποιητές του καιρού του.
Εδώ η τελευταία στροφή του θρήνου:
“Τardara mutcho tiempo en nacer, si es que nace
un Andaluz tan claro, tan rico de aventuras
yo canto su elegancia con palabras que himen
y recuerdo una brisa triste por los olivos”.
(..Θα αργήσει καιρό να γεννηθεί, αν γεννηθεί ποτέ του
ένας Ανδαλουσιάνος τόσο διαυγής, τόσο πλούσιος σε περιπέτειες.
Εγώ τραγουδάω τη χάρη του με λόγια που κλαίνε
και θυμάμαι ένα αεράκι θλιμμένο ανάμεσα στους ελαιώνες).
ΥΓ: Υπάρχει και η γνωστή απόδοση του Νίκου Γκάτσου. Όχι τόσο ακριβής αλλά υπέροχη!
Ιδού και ένας μικρός διάλογος ανάμεσα στον ανεκτίμητο φίλο, δικηγόρο και συγγραφέα Βάσο Βόμβα κι εμένα. Στον Βάσο θα οφείλω πάντα τις συζητήσεις στο πατάρι του Πατάκη, το πρωτότυπο στα ισπανικά του ποιήματος, που μου χάρισε από το ανεξάντλητο αρχείο του και την αρχοντιά του, όταν πολύ νέος εγώ κάποτε τον συνάντησα ως αντίδικο δικηγόρο.
“Νομίζω, έλεγε, ότι η ένθεη αγάπη του στον φίλο του Ιγνάθιο, του έδωσε ζωή και έμπνευση να γράψει ίσως το ωραιότερο ποίημα του.
Αυτό το “Vete Ignacio. Tambien se muere el mar”, είναι όλος ο σπαραγμός του ποιητή για τον χαμό του φίλου του.
-Είναι μαζί και η αξεπέραστη παρηγοριά στο φίλο που χάνεται στα αγύριστα βάθη. Και του λέει:
“Vete, Ignacio. Duerme, vuela, reposa. Tambien se muere el mar”
(Πήγαινε Ιγνάθιο. Κοιμήσου, πέτα, ησύχασε. Το ίδιο με σένα πεθαίνει κι η θάλασσα).
Στα ισπανικά, ο θάνατος είναι θηλυκός (la muerte).
Όχι μόνο εσύ, λοιπόν, μα κι η θάλασσα ολάκερη πεθαίνει.
Τι ωραιότερη παρηγοριά για τον θάνατο!
Εγώ άκουγα μόνο τον Βάσο να μιλάει με βλέμμα βρόχινο, κάποια Τρίτη, νομίζω, στο πατάρι του Πατάκη που μαζευόταν η παρέα, που το έκλεισαν, λέει, ως παράνομο. Λες και μπορεί να είναι παράνομο ένα πατάρι με βιβλία όπου μπορείς να μιλάς και να πίνεις!
Νίκος Ι. Καραβέλος