Ακολουθεί η σημερινή σχετική ανακοίνωση του Δήμου Ηλιούπολης
ΣΕ ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗ ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΥΙΟΘΕΣΙΑΣ ΧΩΡΩΝ ΠΡΑΣΙΝΟΥ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ «ΥΙΟΘΕΤΩ & ΦΡΟΝΤΙΖΩ» ΜΕ ΣΤΟΧΟ ΤΗΝ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΑΕΙΦΟΡΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΠΑΡΑΛΛΗΛΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΗΣ ΗΛΙΟΥΠΟΛΗΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΙΚΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΤΟΥΣ ΕΥΘΥΝΗΣ.
Η προστασία, η διατήρηση και η συνεχής αναβάθμιση του αστικού και περιαστικού πρασίνου αποτελούν στρατηγική προτεραιότητα του Δήμου Ηλιούπολης, καθώς συνδέονται άμεσα με τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των κατοίκων, την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος, την ενίσχυση της βιοποικιλότητας, τη θωράκιση της πόλης απέναντι στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής και την εφαρμογή των αρχών της βιώσιμης αστικής ανάπτυξης.
Η σύγχρονη λειτουργία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης προϋποθέτει, παράλληλα, την ανάπτυξη συνεργασιών με την επιχειρηματική κοινότητα, την εκπαιδευτική κοινότητα, τους συλλογικούς φορείς και την κοινωνία των πολιτών, με γνώμονα το δημόσιο συμφέρον, τη διαφάνεια, την ίση μεταχείριση και τη συλλογική συμμετοχή στην προστασία του δημόσιου χώρου.
Στο πλαίσιο αυτό προτείνεται από την σημερινή Δημοτική Αρχή σε συνεργασία με το Τμήμα Περιβάλλοντος και Πράσινου η δημιουργία του Προγράμματος Υιοθεσίας Χώρων Πρασίνου του Δήμου Ηλιούπολης με τίτλο «Υιοθετώ & Φροντίζω», μέσω του οποίου επιχειρήσεις, σχολικές μονάδες, πολιτιστικοί και περιβαλλοντικοί σύλλογοι, ομάδες γειτονιάς, φορείς της κοινωνίας των πολιτών, καθώς και μεμονωμένοι δημότες, θα μπορούν να συμβάλλουν εθελοντικά, υπό την εποπτεία του Δήμου, στην προστασία, συντήρηση και αισθητική αναβάθμιση επιλεγμένων κοινόχρηστων χώρων πρασίνου. Για τις επιχειρήσεις, η συμμετοχή μπορεί να εντάσσεται στο πλαίσιο της Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης. Για τα σχολεία, τους συλλόγους, τις ομάδες γειτονιάς και τους δημότες, η συμμετοχή έχει εκπαιδευτικό, κοινωνικό και περιβαλλοντικό χαρακτήρα και αποβλέπει στην ενίσχυση της ενεργού πολιτειότητας και της περιβαλλοντικής συνείδησης.
Νομικό και θεσμικό πλαίσιο:
Το Πρόγραμμα ερείδεται, ιδίως, στις γενικές αρχές άσκησης των αρμοδιοτήτων των δήμων του άρθρου 311 του ν. 5314/2026 (Α’ 103), σύμφωνα με τις οποίες λαμβάνονται υπόψη, μεταξύ άλλων, η συμμετοχή των δημοτών και κατοίκων στις τοπικές υποθέσεις, η ανάπτυξη της κοινωνικής αλληλεγγύης, η συνεργασία και ο συντονισμός με άλλους φορείς και η επωφελής και αποτελεσματική αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων.
Περαιτέρω, το άρθρο 318 του ίδιου Κώδικα προβλέπει την έκδοση από τους δήμους τοπικών κανονιστικών αποφάσεων για την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος, την τήρηση της καθαριότητας και τη διασφάλιση και αναβάθμιση της αισθητικής των πόλεων και των κοινόχρηστων χώρων. Η σχετική κανονιστική απόφαση λαμβάνεται από το Δημοτικό Συμβούλιο, κατόπιν της προβλεπόμενης διαδικασίας διαβούλευσης.
Επειδή οι όροι συμμετοχής, οι κανόνες επέμβασης στους κοινόχρηστους χώρους, οι τεχνικές προδιαγραφές, οι υποχρεώσεις των συμμετεχόντων και οι κανόνες αναγνώρισης της προσφοράς έχουν κανονιστικό χαρακτήρα, κρίνεται σκόπιμο το Πρόγραμμα να συνοδεύεται από ολοκληρωμένο Κανονισμό Λειτουργίας και να εγκριθούν από το Δημοτικό Συμβούλιο ως ενιαίο θεσμικό πλαίσιο, μετά την ολοκλήρωση της νόμιμης διαδικασίας διαβούλευσης.
Σκοπός του Προγράμματος:
Το Πρόγραμμα αποσκοπεί ιδίως:
- στην προστασία, διατήρηση και αναβάθμιση του αστικού και περιαστικού πρασίνου,
- στη βελτίωση της αισθητικής, περιβαλλοντικής και λειτουργικής εικόνας των κοινόχρηστων χώρων,
- στην ενεργοποίηση επιχειρήσεων, σχολείων, συλλόγων, ομάδων γειτονιάς και δημοτών για τη φροντίδα του δημόσιου χώρου,
- στην ενίσχυση της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης, της ενεργού πολιτειότητας και της συλλογικής ευθύνης,
- στην ανάπτυξη σταθερών συνεργασιών μεταξύ Δήμου, επιχειρηματικής κοινότητας, εκπαιδευτικών και κοινωνικών φορέων,
- στην προώθηση των αρχών της βιώσιμης ανάπτυξης, της κυκλικής οικονομίας και της περιβαλλοντικής ανθεκτικότητας,
- στην ανάδειξη καλών πρακτικών κοινωνικής προσφοράς και Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης.
Δυνητικοί συμμετέχοντες:
Στο Πρόγραμμα δύνανται να συμμετέχουν, κατόπιν δημόσιας πρόσκλησης ή ειδικής πρόσκλησης του Δήμου και σύμφωνα με τον Κανονισμό Λειτουργίας: - επιχειρήσεις και επαγγελματίες που δραστηριοποιούνται στον Δήμο Ηλιούπολης,
- δημόσιες και ιδιωτικές σχολικές μονάδες και εκπαιδευτικές κοινότητες,
- πολιτιστικοί, περιβαλλοντικοί, αθλητικοί και λοιποί μη κερδοσκοπικοί σύλλογοι και φορείς,
- οργανωμένες ομάδες γειτονιάς ή άτυπες ομάδες κατοίκων με ορισμένο εκπρόσωπο,
- μεμονωμένοι δημότες ή κάτοικοι, όπου η φύση και η έκταση του χώρου επιτρέπουν ατομική συμμετοχή.
Οι ειδικότεροι όροι επιλεξιμότητας, εκπροσώπησης, αξιολόγησης και ανάθεσης χώρου θα καθορίζονται στον Κανονισμό Λειτουργίας, με τήρηση των αρχών της διαφάνειας, της ίσης μεταχείρισης, της αναλογικότητας και της εξυπηρέτησης του δημοσίου συμφέροντος.
Περιγραφή και επιτρεπόμενες δράσεις:
Ο Δήμος Ηλιούπολης θα καταρτίσει και θα επικαιροποιεί κατάλογο επιλέξιμων προς υιοθεσία χώρων πρασίνου. Η ένταξη κάθε χώρου στο Πρόγραμμα θα γίνεται ύστερα από τεχνική αξιολόγηση των αρμόδιων υπηρεσιών, λαμβανομένων υπόψη της θέσης, της έκτασης, των αναγκών συντήρησης, της ασφάλειας, της προσβασιμότητας και της συμβατότητας με τον δημοτικό σχεδιασμό.
Οι συμμετέχοντες δύνανται να αναλαμβάνουν, σε συνεργασία και πάντοτε υπό την έγκριση και εποπτεία των υπηρεσιών του Δήμου, δράσεις όπως: - φύτευση δένδρων, θάμνων, αρωματικών και καλλωπιστικών φυτών,
- υποστήριξη της συντήρησης υφιστάμενου πρασίνου,
- προμήθεια φυτικού υλικού και αναγκαίου εξοπλισμού,
- εγκατάσταση ή αναβάθμιση αρδευτικών συστημάτων,
- περιβαλλοντικές και αισθητικές παρεμβάσεις χαμηλού περιβαλλοντικού αποτυπώματος,
- εκπαιδευτικές, ενημερωτικές ή εθελοντικές δράσεις περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης.
Καμία παρέμβαση δεν επιτρέπεται χωρίς προηγούμενη έγγραφη έγκριση των αρμόδιων υπηρεσιών. Η επιλογή φυτικού υλικού, οι μέθοδοι εργασίας και κάθε τεχνικό στοιχείο θα συμμορφώνονται με τις ισχύουσες προδιαγραφές, την προστασία της βιοποικιλότητας, τις αρχές ορθολογικής χρήσης του νερού, την προσβασιμότητα και τις κατευθύνσεις της δημοτικής πολιτικής.
Διαδικασία υιοθεσίας και διάρκεια:
Για κάθε εγκεκριμένη υιοθεσία θα υπογράφεται Μνημόνιο Συνεργασίας ή άλλο πρόσφορο διοικητικό έγγραφο μεταξύ του Δήμου και του συμμετέχοντος φορέα ή προσώπου. Το Μνημόνιο δεν συνιστά παραχώρηση χρήσης ή εκμετάλλευσης δημοτικού χώρου και δεν γεννά εμπράγματο, διοικητικό ή άλλο αποκλειστικό δικαίωμα υπέρ του συμμετέχοντος.
Η ενδεικτική διάρκεια της υιοθεσίας ορίζεται από ένα (1) έως τρία (3) έτη, ανάλογα με τον χώρο, το είδος των παρεμβάσεων και τη δυνατότητα σταθερής συντήρησης, με δυνατότητα ανανέωσης ύστερα από θετική αξιολόγηση των αρμόδιων υπηρεσιών και συμφωνία των μερών.
Στο Μνημόνιο καθορίζονται ιδίως: - ο χώρος και τα ακριβή όρια της υιοθεσίας,
- η χρονική διάρκεια και οι όροι ανανέωσης,
- οι εγκεκριμένες παρεμβάσεις και το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης,
- οι υποχρεώσεις και τα δικαιώματα των μερών,
- οι τεχνικές προδιαγραφές και οι οδηγίες των υπηρεσιών του Δήμου,
- οι όροι ασφάλειας, ασφάλισης και ευθύνης κατά την εκτέλεση εργασιών,
- οι διαδικασίες παρακολούθησης, ελέγχου και περιοδικής αξιολόγησης,
- οι περιπτώσεις τροποποίησης, αναστολής, καταγγελίας ή λήξης της συνεργασίας.
Μέτρα ασφάλειας και ευθύνη κατά την εκτέλεση εργασιών:
Κατά την εκτέλεση εργασιών από προσωπικό, συνεργεία, τεχνικούς ή εργολάβους που χρησιμοποιεί ο συμμετέχων, την αποκλειστική ευθύνη για την τήρηση της εργατικής, ασφαλιστικής, περιβαλλοντικής και εν γένει κείμενης νομοθεσίας, καθώς και για τη λήψη όλων των απαιτούμενων μέτρων υγείας και ασφάλειας, φέρει ο συμμετέχων και, κατά περίπτωση, ο ανάδοχος ή η επιχείρηση που εκτελεί τις εργασίες.
Ο συμμετέχων οφείλει να χρησιμοποιεί κατάλληλο και νόμιμα απασχολούμενο προσωπικό, να διαθέτει τις απαιτούμενες άδειες, πιστοποιήσεις και μέσα ατομικής προστασίας και να λαμβάνει μέτρα για την ασφάλεια εργαζομένων, εθελοντών, διερχομένων και χρηστών του χώρου. Ο Δήμος διατηρεί το δικαίωμα να διακόπτει άμεσα οποιαδήποτε εργασία εκτελείται κατά παράβαση των εγκεκριμένων όρων ή δημιουργεί κίνδυνο για πρόσωπα, περιουσία ή περιβάλλον.
Οι ειδικότεροι όροι περί ευθύνης, αποκατάστασης ζημιών, ασφαλιστικής κάλυψης, τυχόν απαιτούμενων αδειοδοτήσεων και συμμετοχής ανηλίκων σε σχολικές ή εθελοντικές δράσεις θα εξειδικεύονται στον Κανονισμό Λειτουργίας και στο οικείο Μνημόνιο Συνεργασίας.
Δικαιώματα και υποχρεώσεις συμμετεχόντων:
Οι συμμετέχοντες: - δεν αποκτούν δικαίωμα αποκλειστικής χρήσης, κατοχής, εκμετάλλευσης ή διαχείρισης του κοινόχρηστου χώρου,
- αναλαμβάνουν αποκλειστικά τις εγκεκριμένες δράσεις και δεν μεταβάλλουν τον χαρακτήρα ή τη χρήση του χώρου,
- συμμορφώνονται με τις οδηγίες και υποδείξεις των αρμόδιων υπηρεσιών του Δήμου,
- δεν πραγματοποιούν μη εγκεκριμένες κατασκευές, τοποθετήσεις, κοπές, φυτεύσεις ή άλλες παρεμβάσεις,
- διατηρούν τον χώρο ελεύθερα προσβάσιμο στο κοινό και δεν παρεμποδίζουν την κοινή χρήση,
- ενημερώνουν άμεσα τον Δήμο για βλάβες, κινδύνους ή περιστατικά που απαιτούν υπηρεσιακή παρέμβαση.
Οι αρμόδιες υπηρεσίες του Δήμου διατηρούν την πλήρη εποπτεία του χώρου και το δικαίωμα να ελέγχουν, να τροποποιούν, να αναστέλλουν ή να διακόπτουν οποιαδήποτε δράση δεν είναι σύμφωνη με τις εγκεκριμένες προδιαγραφές, την κείμενη νομοθεσία ή το δημόσιο συμφέρον.
Αναγνώριση της κοινωνικής προσφοράς:
Ο Δήμος δύναται να αναγνωρίζει τη συμμετοχή μέσω διακριτικής αναφοράς του συμμετέχοντος σε ειδική τυποποιημένη πινακίδα, μέσω των επίσημων μέσων επικοινωνίας του Δήμου ή στο πλαίσιο σχετικών περιβαλλοντικών δράσεων και εκδηλώσεων.
Η αναγνώριση θα γίνεται σύμφωνα με ενιαίες τεχνικές και αισθητικές προδιαγραφές, χωρίς εμπορική εκμετάλλευση, χωρίς παραχώρηση διαφημιστικού χώρου και χωρίς να αλλοιώνεται ο κοινόχρηστος χαρακτήρας του χώρου. Για σχολεία, συλλόγους, ομάδες γειτονιάς και δημότες μπορεί να προβλέπεται αντίστοιχη μη εμπορική αναφορά ή πιστοποίηση συμμετοχής.
Παρακολούθηση και αξιολόγηση:
Η εφαρμογή του Προγράμματος θα παρακολουθείται από τις αρμόδιες υπηρεσίες του Δήμου, οι οποίες θα αξιολογούν περιοδικά: - την τήρηση των όρων του Κανονισμού και του Μνημονίου Συνεργασίας,
- την ποιότητα και ασφάλεια των παρεμβάσεων,
- τη συνέπεια στη συντήρηση του χώρου,
- την επίτευξη των περιβαλλοντικών και κοινωνικών στόχων,
- την ανάγκη τροποποίησης, ανανέωσης ή λήξης της συνεργασίας.
Αναμενόμενα οφέλη: - ουσιαστική αναβάθμιση του φυσικού και αστικού περιβάλλοντος,
- βελτίωση του μικροκλίματος και ενίσχυση της βιοποικιλότητας,
- ενδυνάμωση της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και της ενεργού συμμετοχής των πολιτών,
- ανάπτυξη σχέσεων συνεργασίας μεταξύ Δήμου, επιχειρήσεων, σχολείων και κοινωνικών φορέων,
- δημιουργία σταθερού δικτύου εθελοντισμού και κοινωνικής προσφοράς,
- ανάδειξη καλών πρακτικών βιωσιμότητας και Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης.
Κοινωνικός και κοινωφελής χαρακτήρας:
Το Πρόγραμμα έχει αποκλειστικά κοινωνικό, εκπαιδευτικό, περιβαλλοντικό και κοινωφελή χαρακτήρα. Δεν αποσκοπεί στην παραχώρηση δικαιωμάτων χρήσης, προβολής ή εκμετάλλευσης δημοτικών κοινόχρηστων χώρων ούτε υποκαθιστά τις νόμιμες αρμοδιότητες, υποχρεώσεις και ευθύνες του Δήμου ως προς τη διαχείριση του δημόσιου χώρου.
Αναγκαιότητα Κανονισμού Λειτουργίας και αρμόδιο όργανο:
Η εφαρμογή του Προγράμματος προϋποθέτει την προηγούμενη έγκριση Κανονισμού Λειτουργίας, στον οποίο θα εξειδικεύονται τουλάχιστον οι κατηγορίες συμμετεχόντων, η διαδικασία πρόσκλησης και αξιολόγησης, τα κριτήρια επιλογής χώρων, οι επιτρεπόμενες παρεμβάσεις, οι τεχνικές προδιαγραφές, οι όροι ασφάλειας και ευθύνης, η διάρκεια και ανανέωση των Μνημονίων, οι κανόνες αναγνώρισης της προσφοράς, η εποπτεία και οι λόγοι διακοπής της συνεργασίας.
Δεδομένου ότι ο Κανονισμός περιλαμβάνει γενικούς και απρόσωπους κανόνες για την προστασία και χρήση κοινόχρηστων χώρων, η τελική έγκρισή του ανήκει στο Δημοτικό Συμβούλιο, σύμφωνα με το άρθρο 318 του ν. 5314/2026, μετά από δημόσια διαβούλευση του σχεδίου για χρονικό διάστημα τουλάχιστον δεκαπέντε (15) ημερών και τήρηση των λοιπών προβλεπόμενων διαδικασιών.
Προβλέπεται ρητά ότι η έκδοση δημόσιας πρόσκλησης συμμετοχής και η υπογραφή Μνημονίων Συνεργασίας θα πραγματοποιηθούν μόνο μετά την έγκριση του ολοκληρωμένου θεσμικού πλαισίου από το Δημοτικό Συμβούλιο και την ολοκλήρωση κάθε απαιτούμενου ελέγχου νομιμότητας.
Μπορείτε να συμμετάσχετε στη διαβούλευση στον παρακάτω σύνδεσμο:
https://forms.gle/ndXXi7FzEt6GzPSe9
Δείτε τον Κανονισμό του Προγράμματος Υιοθεσίας Χώρων Πρασίνου του Δήμου Ηλιούπολης «Υιοθετώ & Φροντίζω»
https://drive.google.com/…/15XUtjm4hi1NW3I_9K…/view…
Δείτε το ΜΝΗΜΟΝΙΟ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ
https://drive.google.com/…/1AdfHSAn1qwWTVny5Vby…/view…