Κριτική Ιάκωβος Γωγάκης
Περισσότερα από 35 χρόνια μετά την πτώση του καθεστώτος Τσαουσέσκου, το ρουμανικό σινεμά δεν έχει πάψει να επιστρέφει στο ίδιο βασικό ερώτημα.
Τι άραγε κερδήθηκε και τι χάθηκε στη μετάβαση προς τον καπιταλισμό;
Το Νέο Ρουμάνικο Ρεύμα, με ταινίες όπως το «4 μήνες, 3 εβδομάδες και 2 μέρες» και ο «Θάνατος του κυρίου Λαζαρέσκου», κοίταξε αυτή τη μετάβαση με ρεαλισμό και ηθική ένταση, συγκρίνοντας δύο κοσμοθεωρίες.
Ο Ράντου Ζούντε ανήκει στην αμέσως επόμενη γενιά και στο «Kontinental ’25» συνεχίζει την ίδια αγωνία με άλλα τεχνικά μέσα. Η επιλογή του να γυρίσει με κινητό και στατικά κάδρα δίνει την αίσθηση ντοκουμέντου.
Όταν πετυχαίνει, η ταινία γίνεται αιχμηρή, αλλά δεν πετυχαίνει πάντα.
Η ηρωίδα, η Ορσόλια (Έστερ Τόμπα), είναι δικαστική επιμελήτρια στο Κλουζ-Ναπόκα. Στην αρχή βλέπουμε έναν περιθωριοποιημένο άντρα να περιφέρεται σε ένα θεματικό πάρκο. Λίγο μετά, η Ορσόλια εκτελεί την έξωση. Ο άντρας ζει παράνομα σε υπόγειο που θα κατεδαφιστεί για να ανοίξει ο δρόμος σε ένα πολυτελές ξενοδοχείο. Την επόμενη στιγμή, εκείνος αυτοκτονεί, κρεμασμένος από το καλοριφέρ. Και η Ορσόλια, τυπικά χωρίς ευθύνη, συντρίβεται από την ενοχή.
Τρεις μεγάλες σεκάνς λειτουργούν ως πυλώνες. Πρώτα, στο παγκάκι, μια συζήτηση με φίλη ξεκινά από την προσωπική ενοχή και εκτροχιάζεται σε ιδεολογικές και εθνικές αντιπαραθέσεις, φτάνοντας μέχρι το «αν η Τρανσυλβανία είναι ρουμανική». Στο τέλος, η συνάντηση με τον ιερέα φανερώνει την υποκρισία του κλήρου. Ενδιάμεσα, ο πρώην μαθητής της, ο Φρεντ Βασιλέσκου — σήμερα ντελιβεράς — γίνεται η διέξοδος της, εκεί μιλάει η ψυχή, το σώμα και το ποτό.
Μια αυτοκτονία, γέννημα θρέμμα του καπιταλισμού και ο Ζούντε υπαινίσσεται τις υπόλοιπες αντιφάσεις.
Δυτικοποιημένες προσόψεις δίπλα σε πολυκατοικίες της κομμουνιστικής περιόδου, και ρουμανικές και ευρωπαϊκές σημαίες πλάι πλάι. Ο κόσμος πάει να ξεχάσει το παρελθόν, αλλά το παρόν δεν είναι τόσο ονειρικό για να ξεχαστεί το παρελθόν οριστικά. Και το παρελθόν είναι εκεί, σε κτίρια, σε λεωφορεία, σε πρόσωπα που έχουν μνήμες, όπως η ηρωίδα του.
Όμως, ο ρουμάνος σκηνοθέτης αφήνεται στην κινηματογραφική φλυαρία. Πολύ «μπλα μπλα» στους διαλόγους, σεκάνς που τραβούν πέρα από το σημείο που παράγουν κάτι ουσιώδες, και μια δομή που χάνει -σε διάφορα σημεία- τη συνοχή.
Η ταινία “Kontinental ’25” προβάλλεται από την Πέμπτη 15 Ιανουαρίου 2026 στους κινηματογράφους.
Δείτε το trailer της ταινίας