Οι “Συνεργασίες Πόλης” με τον “Σύλλογο Λευκαδίων Ηλιούπολης” διοργανώνουν εκδήλωση την Παρασκευή 3 Απριλίου 2026, στις 19:00, στον Ι.Ν. Αγίων Αναργύρων, οδ. Κεφαλληνίας και Δαμασκηνού, στα Αστυνομικά Ηλιούπολης, με θέμα “Ο Πανάγιος Τάφος, το Μνημείο και το Έργο“.
Θα μιλήσει η Αντωνία Μοροπούλου, Ομότιμη Καθηγήτρια Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, Α` Αντιπρόεδρος Τ.Ε.Ε, Επιστημονικά Υπεύθυνη της αποκατάστασης του Ιερού κουβουκλίου του Πανάγιου Τάφου.
Λίγα λόγια για το μνημείο
Η Ιερουσαλήμ υπήρξε ανέκαθεν σταυροδρόμι λαών και πολιτισμών, αφού βρίσκεται στο κέντρο της πολυτάραχης Μέσης Ανατολής. Στην Αγία Πόλη της Ιερουσαλήμ, συνυπάρχουν δύο λαοί και τρεις θρησκείες. Στο ναό της Αναστάσεως, όμως, είναι σεβαστό το status quo, σύμφωνα με το οποίο τρεις χριστιανικές κοινότητες (Ελληνορθόδοξο Πατριαρχείο Ιεροσολύμων, Κουστωδία του Τάγματος των Φραγκισκανών στην Αγία Γη, Πατριαρχείο των Αρμενίων της Ιερουσαλήμ) φυλάσσουν και διαχειρίζονται τα ιερότερα προσκυνήματα του Χριστιανισμού.
Το Άγιο Φως που φέρει ο Ελληνορθόδοξος Πατριάρχης Ιεροσολύμων το Μεγάλο Σάββατο, καταυγάζει την συνύπαρξή τους που μετά από δυο και πλέον αιώνες εκφράστηκε στην κοινή τους απόφαση για το έργο αποκατάστασης του Ιερού Κουβουκλίου του Παναγίου Τάφου.
Ο Μέγας Κωνσταντίνος και η Αγία Ελένη, ανασκάπτοντας τον Ναό της Αφροδίτης, που είχε χτίσει δυο αιώνες πριν ο Ρωμαίος αυτοκράτορας Αδριανός, αποκάλυψαν τον τάφο που αναγνωρίστηκε ως ο Τάφος του Χριστού, καθώς και το σημείο της Σταύρωσης, και ανοικοδόμησαν τον Ναό της Αναστάσεως.
Το Ιερό Κουβούκλιο που περιέχει τον Τάφο του Χριστού, εξελίχθηκε στο πέρασμα των αιώνων, αποτέλεσμα διαδοχικών επεμβάσεων, καταστροφών και αποκαταστάσεων, με τη σημερινή του μορφή να ανάγεται στην αποκατάσταση του 1810.
Στο κέντρο της Ροτόντας του Ναού της Αναστάσεως δεσπόζει το Ιερό Κουβούκλιο με έκταση περίπου 70 m2 και ύψος έως το δώμα του, αντίστοιχο προς κανονικό συμβατικό διώροφο σπίτι.
Ακόμη ψηλότερα φτάνει ένας τρούλος στηριζόμενος σε 12 κιονίσκους.
Εσωτερικά χωρίζεται σε προθάλαμο στο ανατολικό τμήμα του, και σε ταφικό θάλαμο στο δυτικό, ο οποίος συμπίπτει με τον αρχικό ταφικό θάλαμο που ήταν σκαμμένος στο επιχώριο πέτρωμα του οποίου μεγάλο μέρος διατηρείται μέχρι σήμερα γύρω από αυτόν τον χώρο.
Είναι και το μόνο που διατηρήθηκε από μια πολύ μεγαλύτερη βραχόμαζα, μέρος της οποίας ήταν κάποτε και αυτό το μνημείο.
Εξωτερικά το κτίσμα έχει αρχιτεκτονική διάπλαση της εποχής του κλασικισμού, αλλά με στοιχεία της κεντροευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής, καθώς και της κωνσταντινουπολίτικης αρχιτεκτονικής. Επικρατεί ο τοπικός ερυθρός συμπαγής λίθος.
Εσωτερικά, μια αντίστοιχη διάταξη, εκτός από τους θόλους, με περισσότερο λευκό μάρμαρο από την Προκόνησο. Αυτά όλα τα υπογράφει ο ταλαντούχος κωνσταντινουπολίτης αρχιτέκτονας Κομνηνός, υπεύθυνος για το έργο της αναστήλωσης του Ιερού Κουβουκλίου του Παναγίου Τάφου, μετά την καταστροφική πυρκαγιά του 1808.
Την περίοδο 2016-2017, Διεπιστημονική Ομάδα του ΕΜΠ με επιστημονικά υπεύθυνη την καθηγήτρια Αντωνία Μοροπούλου προέβη το 2016-2017, σε αποκατάσταση του ιερού Κουβουκλίου του Πανάγιου Τάφου, κατόπιν κοινής συμφωνίας των τριών Θρησκευτικών Ηγετών που διατηρούν τα δικαιώματα στα Ιερά Προσκυνήματα. αποκατάσταση του Ιερού Κουβουκλίου του Παναγίου Τάφου είναι ένα εμβληματικό έργο που απασχόλησε, κατά τη διάρκειά του, ολόκληρο τον κόσμο.
Αποτελεί μνημείο πανανθρώπινου πολιτισμού και όχι μόνο θρησκευτικό σύμβολο, καθώς σε αυτό συναντώνται διαφορετικοί πολιτισμοί και θρησκείες που έχουν επηρεάσει επί αιώνες —και συνεχίζουν αδιάλειπτα να επηρεάζουν με τις αξίες τους— ολόκληρο τον σύγχρονο κόσμο.
(Πληροφορίες και φωτογραφίες από holysepulchreproject.ntua.gr/el/short-history-of-the-holy-aedicule/)
