Ένα νέο μέτωπο έχει ανοίξει στα δημόσια σχολεία της χώρας μας, με διαμαρτυρίες μαθητών, εκπαιδευτικών και γονιών, επειδή “τμήματα συγχωνεύονται, τάξεις μεγαλώνουν, οι πλεονάζοντες μαθητές στέλνονται στα πλησιέστερα σχολεία και εκπαιδευτικοί μετακινούνται, ακόμη και μετά την έναρξη της σχολικής χρονιάς”…
Η αφετηρία του προβλήματος βρίσκεται στο ανώτατο όριο των “25 μαθητών ανά τμήμα”.
Ένα όριο που θεωρείται ότι προστατεύει τη λειτουργία της τάξης, στην πράξη όμως χρησιμοποιείται ως κριτήριο για τον επανυπολογισμό του αριθμού των τμημάτων. Έτσι, δύο μικρότερα τμήματα μπορούν να θεωρηθούν “περιττά” και να συμπτυχθούν σε ένα μεγαλύτερο, εφόσον ο αριθμός των μαθητών παραμένει μέσα στα επιτρεπόμενα όρια.
Ποιο είναι το παράδοξο;
Ο σχεδιασμός της σχολικής χρονιάς έχει ήδη γίνει. Τα τμήματα έχουν εγκριθεί, οι εκπαιδευτικοί έχουν ήδη τοποθετηθεί και οι μαθητές έχουν ξεκινήσει μαθήματα.
Και μετά, οι αριθμοί ξαναμπαίνουν στο τραπέζι.
Το αποτέλεσμα είναι περισσότερα παιδιά στην ίδια αίθουσα, λιγότερα τμήματα και εκπαιδευτικοί που εμφανίζονται ξαφνικά ως “πλεονάζοντες”.
Το ερώτημα πλέον δεν είναι μόνο πόσα παιδιά …χωράνε σε μια τάξη, αλλά αν το σχολείο πρέπει να σχεδιάζεται με βάση τις πραγματικές εκπαιδευτικές ανάγκες ή με βάση το πώς βγαίνει ο λογαριασμός!
Γιατί γίνονται συμπτύξεις τμημάτων;
Υπάρχουν δύο διαφορετικά φαινόμενα που συχνά παρουσιάζονται ως ένα:
- Η δημογραφική συρρίκνωση και η αναδιάρθρωση του σχολικού δικτύου.
Το Υπουργείο πράγματι προχωρά σε συγχωνεύσεις, υποβιβασμούς και καταργήσεις σχολικών μονάδων με βασικό επιχείρημα τη μεταβολή του μαθητικού πληθυσμού. Για το 2026-27 ανακοίνωσε, μεταξύ άλλων, 70 συγχωνεύσεις νηπιαγωγείων σε 33 και 12 δημοτικών σε 6, καθώς και 106 υποβιβασμούς δημοτικών. - Οι συμπτύξεις ήδη λειτουργούντων τμημάτων.
Αυτό είναι το θέμα που έχει προκαλέσει τη σημερινή έκρηξη αντιδράσεων. Σε αρκετές περιπτώσεις η Διεύθυνση Εκπαίδευσης αποφασίζει αφού έχει ξεκινήσει ή οργανωθεί η σχολική χρονιά ότι δύο τμήματα θα γίνουν ένα, επειδή αριθμητικά μπορούν να χωρέσουν στο επιτρεπόμενο όριο.
Τι γίνεται στους γειτονικούς μας Δήμους;
–Στον Δήμο Αγίου Δημητρίου, στις 23 Σεπτεμβρίου 2026 το Δημοτικό Συμβούλιο ενέκρινε ομόφωνο ψήφισμα κατά των συγχωνεύσεων και συμπτύξεων τμημάτων, που διαβιβάστηκε στο Υπουργείο Παιδείας και στις αρμόδιες εκπαιδευτικές αρχές. Μεταξύ άλλων ο Δήμος θέτει τις συγχωνεύσεις/συμπτύξεις που οδηγούν σε πολυπληθή τμήματα, τις ανάγκες μαθητών με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες, την παράλληλη στήριξη, τα Τμήματα Ένταξης, το Ειδικό Βοηθητικό και Επιστημονικό Προσωπικό, αλλά και το ζήτημα της χωρητικότητας και της πυρασφάλειας.
–Στον Δήμο Βύρωνα, η Ένωση Γονέων Βύρωνα κατήγγειλε τον Ιούλιο του 2026 ότι σχεδιάζεται δημιουργία τμημάτων 25 μαθητών στην Α΄ Δημοτικού, πχ στο 8ο Δημοτικό και στα 4ο/12ο Δημοτικά Βύρωνα.
–Ο Δήμος Δάφνης–Υμηττού ασχολήθηκε ξανά με τα σχολικά όρια και προειδοποίησε ότι μετακινήσεις μαθητών μεταξύ σχολείων μπορούν να οδηγήσουν σε αποδυνάμωση σχολείων και στη συνέχεια σε συγχωνεύσεις τμημάτων ή υπερφόρτωση άλλων σχολείων.
–Στον Δήμο Αλίμου, στο 4ο Γυμνάσιο, τρία τμήματα περίπου 18 μαθητών στις Β΄ και Γ΄ τάξεις μετατράπηκαν σε δύο τμήματα των 27 μαθητών.
–Στον Δήμο Ελληνικού–Αργυρούπολης έγιναν συγχωνεύσεις στο 1ο και 2ο Γυμνάσιο Ελληνικού και στο 1ο και 4ο Γυμνάσιο Αργυρούπολης, ενώ στο ΕΠΑΛ καταγράφηκαν και καταργήσεις ειδικοτήτων. Στις 24 Σεπτεμβρίου το 2ο Γυμνάσιο Ελληνικού και το 4ο Γυμνάσιο Αργυρούπολης έκαναν κατάληψη, ενώ εκπαιδευτικοί και γονείς πραγματοποίησαν κινητοποιήσεις στη Δ΄ Διεύθυνση.
–Στον Δήμο Γλυφάδας έγιναν συγχωνεύσεις στο 4ο Γυμνάσιο και στο 6ο Γενικό Λύκειο, ενώ στο 5ο Γυμνάσιο τα τέσσερα αρχικά τμήματα της Γ΄ Γυμνασίου μετατράπηκαν σε τρία και η δημοτική αρχή ζήτησε επίσημα από την Περιφερειακή Διεύθυνση Εκπαίδευσης και τη Διεύθυνση Δ΄ Αθήνας, να επανεξετάσουν και να ανακαλέσουν τη συγχώνευση.
Στον δικό μας Δήμο, στο Δήμο Ηλιούπολης δεν υπάρχουν στοιχεία για ύπαρξη αντίστοιχου προβλήματος, αφού δεν έχει δημοσιοποιηθεί κάτι, ούτε και κάποιος σύλλογος ή δημοτική παράταξη έχει ασχοληθεί με το θέμα.